Μια δεκαετής αναζήτηση στα απομακρυσμένα δάση της Ταϊβάν οδήγησε στην ανακάλυψη του ψηλότερου δέντρου της Ανατολικής Ασίας και εκατοντάδων άλλων γιγαντιαίων δέντρων. Πρόκειται για ένα δέντρο ύψους 84 μέτρων που παραδόξως είναι εύκολο να περάσει απαρατήρητο.
Κρυμμένα μέσα στα απότομα βουνά και τα πυκνά παρθένα δάση της Ταϊβάν βρίσκονται μερικά από τα ψηλότερα δέντρα της Γης συμπεριλαμβανομένων γιγάντιων κωνοφόρων που ξεπερνούν σε ύψος ένα κτίριο 25 ορόφων. Για χρόνια αυτοί οι γίγαντες παρέμεναν σχεδόν άγνωστοι, κρυμμένοι σε απομονωμένες κοιλάδες που ελάχιστοι άνθρωποι επισκέπτονται.
Από το 2014 οι αποκαλούμενοι «Κυνηγοί Δέντρων της Ταϊβάν» αναζητούν και καταγράφουν αυτά τα εντυπωσιακά δάση. Η ομάδα αποτελείται από επαγγελματίες αναρριχητές δέντρων, οικολόγους, γεωλόγους και ειδικούς στην τηλεπισκόπηση. Ύστερα από σχεδόν μία δεκαετία ερευνών, το 2023 ανακάλυψαν ένα έλατο Taiwania (Taiwania cryptomerioides) ύψους 84,1 μέτρων, το οποίο αναγνωρίζεται πλέον ως το ψηλότερο γνωστό δέντρο της Ανατολικής Ασίας. Οι αυτόχθονες Ρουκάι αποκαλούσαν εδώ και πολύ καιρό αυτά τα τεράστια δέντρα με ένα πιο ποιητικό όνομα: «το δέντρο που αγγίζει το φεγγάρι».
Η γεωγραφία
Οι συνθήκες που επιτρέπουν την ανάπτυξη τέτοιων γιγάντων οφείλονται στην εξαιρετική γεωγραφία της Ταϊβάν. Αν και το νησί καλύπτει μόλις περίπου 36.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή περίπου όσο η Ελβετία, διαθέτει 258 κορυφές πάνω από τα 3.000 μέτρα, δημιουργώντας ένα τοπίο με βαθιές κοιλάδες, απόκρημνες πλαγιές και μεγάλη ποικιλία κλιμάτων.
Αυτό το τραχύ ανάγλυφο υποστηρίζει μια εξαιρετική βιοποικιλότητα. Υπολογίζεται ότι περίπου 5.000 είδη φυτών αναπτύσσονται σε οικοσυστήματα που εκτείνονται από τροπικά δάση στο επίπεδο της θάλασσας έως αλπική τούνδρα κοντά στις υψηλότερες κορυφές.
Περίπου το 60% της Ταϊβάν παραμένει καλυμμένο από δάση, τα οποία φιλοξενούν περίπου 950 εκατομμύρια δέντρα. Παρότι η βιομηχανική υλοτομία από το 1912 έως το 1991 κατέστρεψε μεγάλο μέρος των αρχικών δασών, οι πιο απόκρημνες και δυσπρόσιτες περιοχές προστάτευσαν πολύτιμα τμήματα αρχέγονου δάσους από την εκμετάλλευση.
Η αρχή της αναζήτησης
Η αναζήτηση ξεκίνησε επίσημα τον Αύγουστο του 2014, όταν ερευνητές του Ινστιτούτου Δασικών Ερευνών της Ταϊβάν πραγματοποίησαν αποστολή στην προστατευόμενη περιοχή Σιλάν. Στόχος τους ήταν να μελετήσουν τις θρυλικές «Τρεις Αδελφές του Σιλάν», μια ομάδα γιγάντιων ελάτων Taiwania που ήταν γνωστά στους ντόπιους αλλά δεν είχαν ποτέ μετρηθεί και καταγραφεί επιστημονικά.
Το ψηλότερο από αυτά έφτανε τα 69,3 μέτρα και είχε κορμό σχεδόν τριών μέτρων σε διάμετρο. Το διεθνές ενδιαφέρον αυξήθηκε το 2017 όταν αναρριχητές από την αυστραλιανή ομάδα «The Tree Projects» ταξίδεψαν στην Ταϊβάν για να φωτογραφίσουν τα δέντρα προβάλλοντας τα εντυπωσιακά δάση του νησιού στο παγκόσμιο κοινό.
Ενθαρρυμένη από αυτά τα ευρήματα, η ομάδα στράφηκε σε μια πιο απομακρυσμένη περιοχή κοντά στο όρος Benya, όπου πιστευόταν ότι υπήρχε η μεγαλύτερη συγκέντρωση ελάτων Taiwania. Η περιοχή κοντά στην ιερή Μεγάλη Λίμνη των Πνευμάτων απαιτούσε τέσσερις ημέρες δύσκολης πεζοπορίας για να προσεγγιστεί.
Η αποστολή αυτή άλλαξε την πορεία του προγράμματος. Οι ερευνητές συνειδητοποίησαν ότι ο ακριβής εντοπισμός των ψηλότερων δέντρων από το έδαφος ήταν σχεδόν αδύνατος. Στα πυκνά παρθένα δάση, οι οπτικές εκτιμήσεις μπορεί να είναι παραπλανητικές. Αν και κατάφεραν να αναρριχηθούν σε ένα δέντρο ύψους 71,7 μέτρων, αντιλήφθηκαν ότι χρειάζονταν μια πιο αξιόπιστη μέθοδο.
Η τεχνολογία LiDAR και η συμβολή των πολιτών
Η αναζήτηση λίγων γιγαντιαίων δέντρων ανάμεσα σε 950 εκατομμύρια δέντρα έμοιαζε με αναζήτηση βελόνας σε άχυρα. Για να βελτιώσουν τη διαδικασία, οι ερευνητές συνεργάστηκαν με ειδικούς τηλεπισκόπησης από το Εθνικό Πανεπιστήμιο Cheng Kung και υιοθέτησαν την τεχνολογία LiDAR η οποία αποτελεί την τεχνολογία στην οποία βασίζονται τα αυτόνομα αυτοκίνητα. Το σύστημα αυτό χρησιμοποιεί παλμούς λέιζερ για τη δημιουργία λεπτομερών τρισδιάστατων χαρτών και επιτρέπει την εκτίμηση του ύψους των δέντρων σε μεγάλες εκτάσεις.
Ωστόσο το απότομο ανάγλυφο της Ταϊβάν δημιουργούσε προβλήματα. Οι αυτοματοποιημένες μετρήσεις συχνά υπερεκτιμούσαν το ύψος των δέντρων, ιδιαίτερα όταν αυτά βρίσκονταν δίπλα σε γκρεμούς ή άλλα έντονα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά. Οι ανθρώπινοι παρατηρητές αποδείχθηκαν πολύ πιο αποτελεσματικοί στην αναγνώριση αυτών των ψευδαισθήσεων.
Το 2020, το πρόγραμμα εξελίχθηκε σε πρωτοβουλία επιστήμης των πολιτών, με εκατοντάδες εθελοντές να εξετάζουν τις εικόνες LiDAR και να αποκλείουν λανθασμένους υποψηφίους. Η συμβολή τους αποκάλυψε ότι το 93% των δέντρων είχε μετρηθεί λανθασμένα από το αυτοματοποιημένο σύστημα.
Χωρίς αυτή τη βοήθεια, η ομάδα θα είχε σπαταλήσει χρόνια επισκεπτόμενη δέντρα που τελικά ήταν πολύ χαμηλότερα από ό,τι φαινόταν. Μέχρι το τέλος του 2022, η συνεργασία αυτή είχε οδηγήσει στη δημιουργία του «Χάρτη Γιγαντιαίων Δέντρων της Ταϊβάν», ο οποίος εντόπισε 941 δέντρα ψηλότερα από 65 μέτρα.
Η ανακάλυψη
Κατά τη διάρκεια των εορτών του Σεληνιακού Νέου Έτους τον Ιανουάριο του 2023 η ομάδα χρησιμοποίησε τον νέο χάρτη για να εξετάσει τον επικρατέστερο υποψήφιο για το ψηλότερο δέντρο της Ταϊβάν. Η προσέγγισή του απαιτούσε μια εξαιρετικά δύσκολη αποστολή, με διάσχιση ποταμού μήκους 20 χιλιομέτρων και δύο ημέρες ανάβασης σε απότομες πλαγιές.
Αφού οι αναρριχητές έφτασαν στην κορυφή και κατέβασαν μια μετροταινία μέχρι το έδαφος, επιβεβαίωσαν ότι το ύψος του ήταν 84,1 μέτρα. Το δέντρο ονομάστηκε «Ουράνιο Σπαθί του Ποταμού Νταάν» και αναγνωρίστηκε επίσημα ως το ψηλότερο γνωστό δέντρο της Ταϊβάν και ολόκληρης της Ανατολικής Ασίας.
Μέχρι τις αρχές του 2026, το πρόγραμμα είχε καταγράψει και αναρριχηθεί σε δέκα δέντρα Taiwania με ύψος μεγαλύτερο των 70 μέτρων, ενώ δύο από αυτά ξεπερνούσαν τα 80 μέτρα.
Οι «Ναοί των Γιγάντων» και τα δάση πλούσια σε άνθρακα
Ο Χάρτης Γιγαντιαίων Δέντρων οδήγησε επίσης στην ανακάλυψη εντυπωσιακών συγκεντρώσεων γιγαντιαίων δέντρων. Κοντά στο όρος Benya εντοπίστηκε ένα δάσος έκτασης ενός εκταρίου που περιείχε 11 δέντρα ύψους άνω των 65 μέτρων. Δέκα χρόνια μετά την πρώτη τους επίσκεψη στην περιοχή της Μεγάλης Λίμνης των Πνευμάτων, οι ερευνητές επέστρεψαν και ανακάλυψαν μια πυκνή αρχαία συστάδα με περίπου 30 γιγάντια έλατα Taiwania να αναπτύσσονται μαζί.
Τα δάση αυτά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο παγκόσμιο περιβάλλον. Το 2024, ερευνητές και 15 εθελοντές μελέτησαν την κοιλάδα «Tao Tree», όπου βρίσκεται το τρίτο ψηλότερο δέντρο της Ταϊβάν, προκειμένου να υπολογίσουν πόσο διοξείδιο του άνθρακα απορροφά και αποθηκεύει το δάσος.
Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά. Η πυκνότητα άνθρακα του δάσους, χωρίς να υπολογίζονται τα εκτεταμένα ριζικά συστήματα, έφτασε τα 1.384,5 Mg/ha. Αυτό κατατάσσει τα γιγαντιαία δάση της Ταϊβάν ανάμεσα στα πλουσιότερα σε άνθρακα οικοσυστήματα του πλανήτη, συγκρίσιμα με ορισμένα από τα πιο φημισμένα αρχέγονα δάση του κόσμου. Αυτά τα «δέντρα που αγγίζουν το φεγγάρι» δεν αποτελούν μόνο φυσικά θαύματα, αλλά και πολύτιμους προστάτες του περιβάλλοντος.
Naftemporiki.gr
