Στην εκμίσθωση με απευθείας σύμβαση τμήματος του Δημόσιου Μεταλλευτικού Χώρου (ΔΜΧ) Ε5 ή Κώνος νομών Ροδόπης και Έβρου, έκτασης 18,13 km2, για τριάντα χρόνια, προχώρησε το Υπουργείο Ενέργειας και Περιβάλλοντος, επιτρέποντας πρακτικά στην Eldorado Gold και τη θυγατρική της Μεταλλεία Θράκης να συνεχίσουν την έρευνα στην περιοχή, κάνοντας ακόμα ένα βήμα για την δημιουργία ενός Μεταλλευτικού διαμερίσματος που θα συνδέει τα κοιτάσματα Σαπών και Περάματος.
Ο ΔΜΧ περιλαμβάνει το κοίτασμα των Σαπών, και είναι όμορος, ανατολικά, με τον ΔΜΧ Κίρκης Έβρου, ενώ νότια είναι τμήμα του ΔΜΧ Συκορράχης καθώς και όμορος με τις δύο Παραχωρήσεις Μεταλλείων συμφερόντων της ίδιας εταιρείας στο Πέραμα Έβρου, κάτι που σύμφωνα με την απόφαση, «συνεπάγεται θετικές συνέργειες προς την κατεύθυνση διασφάλισης του μισθίου σε μακροχρόνια βάση αλλά και δυνατότητα περαιτέρω επέκτασης με στόχο τη βιώσιμη εκμετάλλευση των σημαντικών κοιτασμάτων ΟΠΥ πολύτιμων και βασικών μετάλλων της ευρύτερης περιοχής».
Αποθέματα σε όλο το χώρο
Όπως αναφέρεται στην απόφαση παραχώρησης, κατά την διάρκεια της προηγούμενης μίσθωσης, είχε ολοκληρωθεί με επιτυχία το εγκεκριμένο πρόγραμμα μεταλλευτικής έρευνας του μισθίου, με αποτέλεσμα τη διαπίστωση σημαντικών κοιτασμάτων χρυσού, του κοιτάσματος «Οχιάς» και του κοιτάσματος «Αγίου Δημητρίου» με συνολικά αποθέματα 820.000 ουγγιές χρυσού.
Σύμφωνα με την αναθεωρημένη Οικονομοτεχνική Μελέτη Αξιολόγησης που συμπεριλήφθηκε στην αίτηση για την συγκεκριμένη παραχώρηση, η εταιρεία δεσμεύεται να διαθέσει 3,7 εκατ. ευρώ για την περαιτέρω έρευνα και πιστοποίηση των ανευρεθέντων κοιτασμάτων και μισθώματα υπέρ του Δημοσίου καθώς και 120 εκατ. ευρώ για την εκπόνηση των απαιτούμενων μελετών εκμετάλλευσης και υλοποίηση της παραγωγικής επένδυσης αξιοποίησης του μισθίου.
Τα αποθέματα του αιτούμενου χώρου με βάση την τελική έκθεση του ερευνητικού προγράμματος της προηγούμενης περιόδους εμφανίζονται ιδιαίτερα σημαντικά και υποστηρίζουν μια βιώσιμη επένδυση, σύμφωνα με την απόφαση, «με αντισταθμιστικά οφέλη για την τοπική κοινωνία καθώς και σημαντικά έσοδα για το Ελληνικό Δημόσιο».
Η διάρκεια της μίσθωσης ορίζεται σε πέντε έτη από την ημερομηνία σύναψης της, ενώ η Μισθώτρια έχει το δικαίωμα να παρατείνει μονομερώς τη μίσθωση, εκάστη φορά για πέντε ακόμη έτη και μέχρι τη συμπλήρωση συνολικά τριάντα ετών, υπό την προϋπόθεση ότι συμμορφώνεται με το σύνολο των υποχρεώσεών της, όπως αυτές απορρέουν από την κείμενη νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένων των διατάξεων της ισχύουσας μεταλλευτικής και περιβαλλοντικής νομοθεσίας.
Η ιστορία της παραχώρηση και του κοιτάσματος
Ο ΔΜΧ Ε5 παραχωρήθηκε με την υπογραφή της υπ’ αριθ. 850/11.2.1993 Σύμβασης Μίσθωσης στην εταιρεία Greenwich Resources PLC που κατάρτισε ερευνητικό Πρόγραμμα συνολικού προϋπολογισμού 1 δισεκατομμυρίου δραχμών.
Μετά την ολοκλήρωση του Ερευνητικού Προγράμματος και την έγκριση της μεταβίβασης της παλαιότερης μίσθωσης στη νυν εταιρεία που έκανε την αίτηση διερεύνησης, την ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗ ΘΡΑΚΗΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΕΩΣ Α.Ε., προχώρησαν τα βήματα για την υλοποίηση του Μεταλλευτικού Έργου Χρυσού Σαπών, το οποίο σύμφωνα με την υποβληθείσα προς έγκριση ΜΠΕ το 2012, αποτελείται από: α) Το μεταλλείο Οχιάς (υπόγειο), β) το μεταλλείο Αγίου Δημητρίου (επιφανειακό), γ) την Εγκατάσταση Επεξεργασίας του εξορυσσόμενου μεταλλεύματος, δ) την Εγκατάσταση Διαχείρισης Αποβλήτων Επεξεργασίας, ε) τη Μονάδα Επεξεργασίας Νερών, στ) τον υδατοταμιευτήρα επεξεργασμένων νερών.
Στην αρχική του μορφή, το Έργο Χρυσού Σαπών έλαβε Προέγκριση Χωροθέτησης στις 10-02-2000 με απόφαση του Γενικού Διευθυντή Περιβάλλοντος ΥΠΕΧΩΔΕ, που όμως ακυρώθηκε με την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας 2170/2006.
Στη συνέχεια υποβλήθηκε στις 16.12.2010 νέος φάκελος Προμελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (Π.Π.Ε.) επί της οποίας γνωμοδότησε θετικά ο Γενικός Διευθυντής Περιβάλλοντος ΥΠΕΚΑ όμως ενώ τις 20.12.2012 υποβλήθηκε πλήρης ΜΠΕ για το Έργο Χρυσού Σαπών, η υπηρεσία δεν κίνησε την περαιτέρω διαδικασία διαβούλευσης και συλλογής γνωμοδοτήσεων, η οποία απολήγει στην λήψη απόφασης από τον Υπουργό περί της περιβαλλοντικής αδειοδότησης του μεταλλείου.
Παράλληλα καταρτίστηκε συμπληρωματικό «Ερευνητικό Πρόγραμμα στον κεντρικό τομέα του Δημόσιου Μεταλλευτικού Χώρου Ε5 Περιφέρειας Ροδόπης» και στη συνέχει επανυποβλήθηκε στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας – Θράκης επικαιροποιημένη ΜΠΕ για το Συμπληρωματικό Ερευνητικό Πρόγραμμα στις 25.11.2016.
Στη συνέχεια και λόγω καθυστέρησης του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας – Θράκης να εκδώσει απόφαση επί του αιτήματος της Μισθώτριας για περιβαλλοντική αδειοδότηση του Συμπληρωματικού Ερευνητικού Προγράμματος, η Μισθώτρια διαμαρτυρήθηκε με την από 12.09.2018 Εξώδικη Διαμαρτυρία, και ενώ εκδόθηκε τελικά απορριπτική απόφαση, η εταιρεία προσέφυγε στο ΣτΕ και τελικά εγκρίθηκαν το Σεπτέμβριο του 2022 οι περιβαλλοντικοί όροι για το έργο «Ερευνητικό πρόγραμμα στον κεντρικό τομέα του Δημόσιου Μεταλλευτικού Χώρου Ε5 (Δ.Μ.Χ.Ε5) Περιφερειακής Ενότητας Ροδόπης»
Παράλληλα η εταιρεία προτίθεται να προβεί σε πρόσθετο Συμπληρωματικό Ερευνητικό Πρόγραμμα β’ φάσης εντός της πρώτης πενταετίας της μίσθωσης.
Οι απεικονίσεις προέρχονται από εταιρική παρουσίαση της Glory Resources, την αυστραλιανή εταιρεία η θυγατρική της οποίας είχε τα δικαιώματα έρευνας και εξόρυξης πριν πωληθεί στην Eldorado Gold.
Το άρθρο Μίσθωση για ακόμα 30 χρόνια του μεταλλευτικού χώρου «Κώνος» που διασχίζει Ροδόπη και Έβρο εμφανίστηκε πρώτα στο Παρατηρητής της Θράκης.
